Borges Portre


 

Babil Kütüphanesi

(Borges Öyküleri üzerine denemeler)


 

Anasayfaya
Eleştiri sayfasına


  

 
 
   

Sonsuz Bir Kütüphane

Eren Arcan

Yalnızca özel bilgisi olanlar tarafından anlaşılabilen, ezoterik öğretileri kapsayan Kabala, sonsuz, değişmez, gizemli, ezelî ve ebedî olan “Ein Sof” (sonsuz) Tanrı ile, onun yaratımı olan ölümlü ve bitimli evren arasındaki ilişkiyi açıklar. .

"Babil Kütüphanesi" adlı kısa hikâyesinde Borges evreni, bitimsiz bir kütüphane olarak tasarlar. Kütüphane birbirine geçmeli sonsuza kadar uzanan, altıgen odalarla kaplıdır. Odalarda temel insan ihtiyaçlarını karşılayacak malzeme ile dört duvarı kaplayan kitap rafları bulunmaktadır. Raflar 25 alfabetik karakterin tüm kombinasyonlarını taşıyan kitaplarla doludur. Bu kitap evreninde kitapların çoğu saçma sapan olmasına rağmen, kütüphane, o güne kadar yazılmış, gelecekte yazılacak olan bütün kitapları ve bütün bu kitapların mümkün olan tüm varyasyonlarını, hatta hatalılarının, onların hatalılarının hatalılarını, yine bütün bu kitapların ve varyasyonlarının evrendeki bütün dillere çevrilmiş kopyalarını bulundurmak mecburiyetindedir.

Bu kütüphanede hem geçmişin hem de geleceğin ayrıntılı dökümü mevcuttur. Meleklerin otobiyografileri, insanların yazmış olabileceği ama yazmadığı kitaplar, Babil Kitaplığının tarihçesini açıklayan kitaplar, bu fantastik kozmozun nasıl oluştuğunun içeren bilgiler, varlık, doğa ve Tanrının niteliklerini açıklayan kitaplar, her bireyin biyografisini kapsayan kitaplar bulunmaktadır.

Öte yandan bilginin sonsuzluğu ve kütüphanenin organizasyondan yoksun oluşu kütüphaneyi yararsız kılmaktadır. Bilgi kaosu içinde İnsanlar istedikleri hiç bir şeyi, özellikle kendilerine, geleceklerine ait bilgileri bulamamaktadır. Bu durum, onları çaresizliğe iter. Kör inançlara kapılırlar ve "arındırıcılar" gibi kitaplara gizli oto sansür uygulayan mezheplere katılmaya başlarlar.

Kitaplarda karmakarışık harflerden üretilmiş kelimeler bulunur. Bilgiye ulaşmak amacıyla insanlar bu saçma harflerden oluşan kelimelerin peşine düşerler. Bu kelimeler bir şey ifade etmez ama her kelimenin kodunu çözen açıklayıcı bir de kitabı vardır. Bu kitapların bazıları tehlikelidir. Bu kitaplarda herkesin hayatının doğumdan ölüme kadar geçen tüm sürecin anlatıldığına inanırlar. Kendi kaderlerinin arayışı içine girerler. Amaçları "Kızıl Altıgeni,” sihirli kitapları, bir kurtarıcı olarak görülen tanrısal "Man of the Book" "Kitabın Adamını" bulmaktır.

Tüm kitapları açıklayabilecek tek bir “kitabın kitabının” bulunduğunu ve bu tek kitabın kütüphane indeksinin tüm kodlarını içerdiğini düşünürler. 25 karakterle yapılabilecek her kombinasyon yapılmıştır. Ancak. “dhcmrlchtdj” karakterlerinin yapabileceği bir kombinasyon mevcut değildir. . Bu dizin özgündür ve tektir. Benzeri yoktur. Nedir?

Eğer kütüphane evrense, bu evrenin dışında hiçbir şey var olamaz. Bu nedenle hem anlatıcı hem de okurları var olan bu düzenin bir parçasıdır. Öyleyse alnızca “parçası” olduğumuz bir düzenin “tamamını” nasıl görebiliriz ki?. Kütüphaneciler denizdeki balıklar misali okyanusların tamamını nasıl kavrayabilirler. Ancak bir kısmına vakıf oldukları gerçeklere dayanarak dünyanın gizlerini nasıl çözebilirler?

Bu nedenle tüm kitapların bütün kodlarını içeren tek bir kitabı bulmak imkânsızdır. Çünkü bu kitabın varlığı onu içeren başka bir kitap tarafından işaret edilmektedir. Yani hepsi “parçanın” bir parçasıdır.. Bu yüzden eksiksiz, küllî bilgi imkânsızdır. Ezelî ve ebedî “Ein Sof’un”: yaratımı olan, ölümlü ve bitimli evrendeki kütüphaneciler bilginin tamamına vâkıf olmaktan uzaktırlar.

Borges gerçekten zamanının ilerisinde bir yazardı.   “Babil Kütüphanesini” evrenin bir metaforu olarak kaleme almış. Lütfen kütüphane yerine” internet”; kitap yerine “web sitesi”, “Man of the Book” yerine “arama motorunu” koyun karşınızda Babii Kitaplığı paralelinde hem muhteşem bir bilgi kaynağı, hem de aynı zamanda devasa bir çöplük olan interneti bulacaksınız.  Yalnız Babil Kütüphanesinin kodu 25 karakterden oluşurken internetinki iki karakterden oluşmaktadır  

   0 ve 1. :))

Çeşme 21.07.2013

 


 

Sitemizdeki Borges İncelemeleri

  Öykü İncelemeleri
 

Valid CSS!